•  
  •  
 

Author's name (Thai)

คนึงนิจ ขาวแสง

Author's Affiliation (Thai)

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร. คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

Author's Affiliation (English)

Assistant Professor Dr. Faculty of Law Chulalongkorn University

Abstract (Thai)

เสรีภาพในการบันทึกทัศนียภาพ (freedom of panorama) เป็นหลักการที่ถูกพัฒนาขึ้นในลักษณะของการเป็นข้อยกเว้นการละเมิดลิขสิทธิ์ เพื่อทำให้บุคคลสามารถบันทึกภาพอาคารสิ่งปลูกสร้าง ประติมากรรม หรืองานศิลปกรรมอันมีลิขสิทธิ์ที่ตั้งอยู่ถาวรในที่สาธารณะได้โดยไม่ต้องขออนุญาตจากเจ้าของลิขสิทธิ์ หลักการนี้มุ่งที่จะสร้างสมดุลระหว่างสิทธิของเจ้าของผลงานที่ตั้งอยู่ในที่สาธารณะกับประโยชน์ของสาธารณชนและคุณค่าทางศิลปะในทัศนียภาพ แม้เสรีภาพในการบันทึกทัศนียภาพจะได้รับการยอมรับและบัญญัติเป็นข้อยกเว้นการละเมิดลิขสิทธิ์ในกฎหมายหลายประเทศทั่วโลก แต่กลับไม่มีนิยามและขอบเขตที่แน่ชัดและเป็นหนึ่งเดียวกัน ทั้งนี้การกำหนดขอบเขตของเสรีภาพในการบันทึกทัศนียภาพให้กว้างย่อมเป็นการจำกัดสิทธิของเจ้าของลิขสิทธิ์ แต่การให้ขอบเขตของเสรีภาพในการบันทึกทัศนียภาพที่แคบเกินไปก็จะเป็นการจำกัดเสรีภาพของปัจเจกชนและกระทบต่อประโยชน์สาธารณะ บทความวิจัยนี้นำเสนอที่มา หลักการและแนวคิดที่เกี่ยวข้องกับเสรีภาพในการบันทึกทัศนียภาพ โดยศึกษาวิเคราะห์บทบัญญัติข้อยกเว้นการละเมิดลิขสิทธิ์ที่เกี่ยวกับเสรีภาพในการบันทึกทัศนียภาพตามกฎหมายในต่างประเทศจำนวน 20 ประเทศและบทบัญญัติของประเทศไทย บทความวิจัยนี้เสนอบทวิเคราะห์ในประเด็นการกำหนดขอบเขต การปรับใช้และการตีความบทบัญญัติเพื่อให้สอดคล้องกับหลักคิดพื้นฐานของเสรีภาพในการบันทึกทัศนียภาพและหลักการกำหนดข้อยกเว้นการละเมิดลิขสิทธิ์ โดยคำนึงถึงการถ่วงดุลอย่างเหมาะสมระหว่างสิทธิของเจ้าของลิขสิทธิ์กับคุณค่าของเสรีภาพในการบันทึกทัศนียภาพในประเด็นสำคัญ 5 ประการ ได้แก่ การกำหนดประเภทของงานอันมีลิขสิทธิ์ที่อยู่ภายใต้ข้อยกเว้นการละเมิดลิขสิทธิ์ ลักษณะการตั้งอยู่ของงานนั้น ลักษณะการกระทำที่อนุญาตให้กระทำต่องานเหล่านั้น ขอบเขตการนำงานไปใช้ในทางพาณิชย์ และการกำหนดเงื่อนไขอื่นเพิ่มเติม

Abstract (English)

Freedom of panorama is a principle developed as a copyright infringement exception, allowing individuals to reproduce images of copyrighted buildings, sculptures, or other artistic works permanently situated in public spaces without obtaining permission from the copyright holder. This principle aims to strike a balance between the rights of authors of works located in public spaces and the public interest as well as the artistic value inherent in the surrounding scenery. Although freedom of panorama has been recognized and codified as a copyright exception in the legislation of numerous countries worldwide, there remains no universally accepted or clearly defined scope and definition. A broad formulation of this freedom would limit the rights of copyright holders, whereas an overly narrow scope would restrict individuals’ freedom and undermine the public interest. This research article examines the origins and theoretical foundations of freedom of panorama, conducting a comparative analysis of copyright infringement exceptions relating to this principle under the laws of 20 foreign jurisdictions and Thailand. It offers a critical assessment regarding the determination of scope, application, and interpretation of such provisions to ensure consistency with both the underlying rationale of freedom of panorama and the general principles governing copyright exceptions. The analysis emphasizes the need for an appropriate balance between the rights of copyright owners and the societal value of freedom of panorama, focusing on five key aspects: (1) the categories of copyrighted works covered under the exception; (2) the manner in which such works are situated; (3) the types of acts permitted with respect to those works; (4) the extent of permissible commercial use; and (5) the inclusion of any additional requirements.

Keywords (Thai)

เสรีภาพในการบันทึกทัศนียภาพ, การถ่ายภาพ, ลิขสิทธิ์, การละเมิดลิขสิทธิ์, ข้อยกเว้นการละเมิดลิขสิทธิ์

Keywords (English)

Freedom of Panorama, Photography, Copyright, Copyright Infringement, Copyright Exception

Digital Object Identifier (DOI)

https://doi.org/10.58837/lawchulajournal.v44i1.282931

First Page

153

Last Page

209

Download

Share

COinS