•  
  •  
 

Author's name (Thai)

อดิศร คงพุนพิน

Author's Affiliation (Thai)

นิสิตในหลักสูตรนิติศาสตรมหาบัณฑิต คณะนิติศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

Author's Affiliation (English)

LL.M Candidate Faculty of Law Chulalongkorn University

Abstract (Thai)

แม้สิทธิชุมชนจะเป็นสิทธิระดับรัฐธรรมนูญมากว่าสองทศวรรษก็ตาม แต่การขาดความชัดเจนในรายละเอียดของสิทธิ นับเป็นอุปสรรคสำคัญต่อการที่ศาลปกครองจะวินิจฉัยรับรองสิทธิชุมชนให้เกิดผลในทางปฏิบัติ จากปัญหาดังกล่าวจึงเป็นที่มาของงานวิจัยฉบับนี้ที่มุ่งศึกษาแนวคิดและทฤษฎีเกี่ยวกับสิทธิชุมชน และคำวินิจฉัยคดีปกครองเกี่ยวกับสิทธิชุมชนของต่างประเทศ เพื่อนำมากำหนดเป็นแนวทางทางกฎหมายในการวินิจฉัยคดีพิพาทเกี่ยวกับสิทธิชุมชนในศาลปกครองของไทย ผลการศึกษาพบว่า “สิทธิชุมชน” เป็น “สิทธิเชิงกลุ่ม” ซึ่งมีพัฒนาการมาจากกฎหมายสิทธิมนุษยชนและกฎหมายสิ่งแวดล้อมระหว่างประเทศ โดย “ชุมชน” สามารถใช้สิทธิทางศาลได้โดยการมอบหมายให้ปัจเจกบุคล และ/หรือ นิติบุคคล ที่เป็นตัวแทนหรือผู้แทนของชุมชนนำคดีไปฟ้องต่อศาลในนามของชุมชน และในกรณีที่ศาลปกครองพิจารณาแล้วเห็นว่า ผู้ฟ้องคดีเป็นผู้ทรงสิทธิชุมชนตามรัฐธรรมนูญและมีสิทธิในการเข้าถึงและใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม เช่น มีสิทธิในการดำรงวิถีชีวิตในพื้นที่ป่า เป็นต้น แม้ว่าจะมีข้อจำกัดที่ทำให้ศาลไม่สามารถออกคำบังคับให้ผู้ฟ้องคดีเข้าไปดำรงวิถีชีวิตอยู่ในพื้นที่ป่าได้ก็ตาม หากแต่ผู้ฟ้องคดีฟ้องขอค่าสินไหมทดแทนจากการที่ต้องสูญเสียสิทธิในการกำหนดเจตจำนงของตนเอง และ/หรือ สิทธิในการเข้าถึงและใช้ประโยชน์จากทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมมาด้วย ศาลปกครองย่อมสามารถกำหนดให้ฝ่ายปกครองชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่ผู้ฟ้องคดีจากการที่ต้องสูญเสียสิทธิดังกล่าวในการดำรงวิถีชีวิตตามจารีตประเพณี ตามบรรทัดฐานคำวินิจฉัยของศาลต่างประเทศได้

Abstract (English)

Despite the community rights being constitutionally recognized for over two decades, the lack of clarity in the details of the rights is an important obstacle to the Administrative Court in implementing the rights effectively. Therefore, this research aims to examine the concepts and theories related to community rights and decisions on significant international community rights disputes from both decisions of foreign courts and supranational dispute settlement bodies. To be used as a legal guideline for the Administrative Court. The study found that “Community rights” are “Collective rights” that have developed from international human rights and environmental law. “Communities” can use their legal rights by appointing individuals and/or legal entities that represent the community to bring cases to court on behalf of the community. As a result, in case of a dispute over constitutional community rights. If the Administrative Court considers that the plaintiff is the community rights holder and has the right to maintain their traditional way of life in the restricted forest area or the right to access and utilize other natural resources, etc. Despite that the court is unable to issue such a judgement. However, if the plaintiff requests compensation for their loss of the right to self-determination and/or the right to environment, the court can order an administrative agency to make a compensation payment to the plaintiff for the loss of such rights to maintain their traditional way of life in accordance with the standards of foreign court decisions.

Keywords (Thai)

สิทธิเชิงกลุ่ม, สิทธิชุมชน, ศาลปกครอง, รัฐธรรมนูญ

Keywords (English)

Collective Rights, Community Rights, Administrative Court, Constitution

First Page

141

Last Page

174

Download

Share

COinS